In de bijzondere raadsvergadering gisterenavond is het coalitieakkoord aangeboden aan de burgemeester. Alle partijen mochten er hun zegje over doen. Zoals verwacht (en op zich ook logisch) tekenden zich hier de eerste onenigheden tussen oppositie en coalitie af. Waar de coalitiepartijen (zoals het hoort) natuurlijk voor het coalitieakkoord waren en allemaal aangaven waarom dat vanuit hun invalshoek zo’n goed stuk was, hekelden de oppositiepartijen het stuk omdat het in hun ogen te vaag is, nog geen keuzes gemaakt worden en er zorg is vanwege de financiele ontwikkelingen.

Speerpunten

Namens mijn fractie heb ik stilgestaan bij de 3 speerpunten uit ons verkiezingsprogramma: participatie van kwetsbare groepen, duurzaamheid/milieu en burgerparticipatie. Alle punten herkennen wij terug in het coalitieprogramma. In het akkoord worden kwetsbare mensen ontzien. We gaan op armoedebeleid en WMO wel kijken of we dingen beter kunnen organiseren, maar als het nodig is leggen we er geld bij. Van duurzaamheid constateren we dat dat goed benoemd staat, maar dat er nog geen financiering voor is. De komende jaren zal de GroenLinks fractie zich hard maken om deze afspraken tot uitvoering te brengen. Al onze voorstellen over burgerparticipatie die wij in ons programma hadden opgenomen, zijn overgenomen. Sterker nog, de veranderende rol van de overheid en de burgers is de basisfilosofie van het document. Verder heb ik stilgestaan bij de keuze om een hoofdlijnenakkoord te maken: Doordat er geen zicht is op de rijksontwikkelingen, en we ook weinig inzichten hebben in de mogelijkheden binnen onze eigen organisatie, kunnen wij nu nog niet goed onderbouwd aangeven waar we kunnen bezuinigen. We kunnen met de huidige informatie de effecten van voorstellen niet beoordelen. Het is dan ook weinig zinvol om nu al bedragen te noemen, als we niet eens weten of het haalbaar is. De echte keuzes worden straks in de gemeenteraad gemaakt. En daar zal niet alleen de coalitie, maar de gehele gemeenteraad haar verantwoordelijkheid moeten nemen. De coalitiepartijen hebben in het akkoord in ieder geval aangegeven welke richtingen zij daarvoor zien.

Hoogtepunt van de avond was de bijdrage van SP fractievoorzitter Ans Heesterbeek.  Ans bood alle fractievoorzitters een “frispaarse” aubergine aan, met een toefje groen. De oproep van de SP aan de coalitiepartijen was dat we vooral moesten oppassen dat het toefje groen niet in de prullenbak zou gaan verdwijnen. Die uitdaging neem ik graag aan!

Wethouders van buiten

Het inhoudelijke deel was echter niet het meest spannend gisterenavond. Het belangrijkste punt in de discussie was toch wel de 3 wethouders “van buiten”. De afgelopen dagen stonden de kranten er ook al vol van. Wat moet je nou met een wethouder die nog niet eens weet waar de Jan van Eijkgracht is? Volgens de oppositie is het een teken van armoede dat de coalitie 3 wethouders van buiten Eindhoven aandraagt. En dan nog wethouders die hun gewone huis aanhouden, en er in Eindhoven een flatje bijnemen, dat kan toch niet goed zijn voor de betrokkenheid.

Ik wordt toch wel een beetje verontwaardigd van deze reacties. Ik vind het erg kortzichtig dat de woonplaats het belangrijkste criterium zou moeten zijn bij de keuze van wethouders, laat staan dat het type woning doorslaggevend is voor hoe serieus men bereid is om zich te verdiepen in de stad. In een duaal stelsel is de Raad degene die de kaders bepaald waarbinnen de wethouders moeten gaan uitvoeren. De wortels van Eindhoven moeten mijns inziens in de eerste plaats verankerd zijn in de raad. Bovendien heeft een van de partijen met de meeste kritiek, het CDA, zelf in het verleden ook wethouders van buiten de gemeente aangetrokken. Iets met potten en ketels? Marco van Dorst (fractievoorzitter van D66) formuleerde het mooi gisteren: “Eindhoven heeft altijd de invloeden van buiten gehad, die sporen zijn in onze hele stad terug te vinden, en hebben onze stad grootgemaakt. Laten we ook op bestuurlijk niveau die positieve kant van mensen van buiten waarderen”.

GroenLinks komt ook met een wethouder van buiten.  Wij hebben onze keuze gemaakt na een zorgvuldige procedure. Wij hebben een competentieprofiel opgesteld, en deze zowel intern als extern verspreid. De gezochte competenties waren: inhoudelijke kennis van de portefeuille, politiek/bestuurlijke ervaring, communicatieve vaardigheden, vermogen om te binden, en het GroenLinks standpunt in de breedte kunnen vertegenwoordigen in het college.

 Dit heeft ons een ruime keuze van geschikte kandidaten opgeleverd, zowel uit eigen gelederen als uit andere delen van Nederland. Kandidaten met verschillende achtergronden en ervaring, geschikt voor verschillende portefeuilles. Bij onze uiteindelijke keuze hebben wij laten meewegen dat er een stevige opdracht ligt voor de beleidsterreinen in onze portefeuille. De komende jaren zal er kritisch gekeken moeten worden naar de uitvoering van ons welzijns/wmo beleid. Dat vraagt in onze ogen iemand met visie en daadkracht. Wij vinden dit aantoonbaar terug bij Lenie Scholten, onze kandidaat. Lenie heeft 8 jaar wethouderservaring in Nijmegen. Zij heeft daar oa de portefeuilles wmo/welzijn, jeugd, integratie, sociale en economische zaken en integratie gehad. Daarom is onze uiteindelijke keuze op Lenie gevallen. En Lenie is inmiddels al druk op zoek naar een woning in Eindhoven. En het maakt mij niet uit of ze in een flatje of een villa gaat wonen, of wat ze precies op welke plek in haar vrije tijd gaat doen.

Wethouder een roeping of een beroep? 

De laatste jaren zie je langzaam het fenomeen opkomen van ‘beroepswethouders’. Is dat verkeerd? Als ik de geluiden van gisteren hoor, lijkt het haast van wel. Ik ben het daar niet mee eens. Wethouder is een bijzonder beroep, een beroep inderdaad dat niet ophoudt om 17.00 uur. Een beroep waarbij je opereert op het snijvlak van politieke, maatschappelijke en individuele belangen. Waarbij je altijd in de schijnwerpers staat, en je je altijd moet verantwoorden. Een erg zwaar beroep, dat kunnen we gerust stellen. Om zo’n beroep goed uit te kunnen oefenen, moet het inderdaad wel een roeping voor je zijn. Maar dat alleen is niet genoeg. Je hebt daarnaast ook een hoop vaardigheden en competenties nodig om het wethoudersschap goed uit te kunnen oefenen. En het is de verantwoordelijkheid van politieke partijen om zowel raadsleden als wethouderskandidaten daar goed op te toetsen. De stad wordt er immers alleen beter van als we kwalitatief goede bestuurders hebben). Met alleen betrokkenheid kom je er dan niet. Ook al weet je waar de Jan van Eijkgracht ligt.

Vrijdagmiddag is het coalitieakkoord gepresenteerd. Formateur Annemiek Toonen lichtte het proces toe en de fractievoorzitters van de vier coalitiepartijen (Mieke Verhees, (net benoemd) PvdA, Monique List (VVD), Marco van Dorst (D66) en ikzelf) hebben allemaal iets over de inhoud verteld. Ik heb toegelicht hoe de nieuwe coalitie tegen de WMO, armoedebeleid en veiligheid aankijkt.

De raadzaal was erg vol, er was ook veel belangstelling vanuit de ambtelijke organisatie. Begrijpelijk, iedereen wil natuurlijk weten wie de nieuwe wethouders worden. Helaas viel de belangstelling van onze collega raadsleden wat magertjes. (Overigens was onze fractie voltallig aanwezig).

Daarna brak het lang verwachte moment aan en werden de kandidaat wethouders bekend gemaakt. Iedere fractievoorzitter heeft de eigen kandidaat voorgesteld.

Ik heb namens GroenLinks bekend gemaakt dat Lenie Scholten namens ons de portefeuille WMO/Welzijn, armoede, jeugd, lager onderwijs, gezondheidszorg, integratie en dierenwelzijn gaat doen.

Lenie is de afgelopen 8 jaar wethouder geweest in Nijmegen, oa op de portefeuilles sociale zaken, economische zaken, WMO en jeugd. De kandidatencommissie van GroenLinks oordeelde over haar dat “haar bestuurlijke ervaring en inhoudelijke kennis van de dossiers, haar communicatieve vaardigheden en vermogen om te binden, haar tot een zeer geschikte kandidaat maakt voor de opdracht”.

De overige wethouders van het nieuwe college zijn: Mary Fiers en Staf Depla (PvdA), Joost Helms en Henk Brink (VVD), Mary-Ann Schreurs (D66).

Lees hier het coalitieakkoord van Eindhoven: “Werken aan morgen”

Coalitieakkoord 2010-2014 (pdf)

Er is hard gewerkt de afgelopen dagen. Vorig weekend hebben we de laatste onderwerpen besproken met elkaar en overeenstemming bereikt. Daarnaast hebben we de portefeuilleverdeling rond. Het nieuwe College van Eindhoven krijgt 6 wethouders, 2 van de PvdA, 2 van de VVD, 1 van D66 en 1 GroenLinkser.

Deze week is getracht om alles wat we met elkaar besproken hebben weerslag te geven in de tekst. Dat valt nog niet mee! We hebben ontzettend veel met elkaar besproken en het is nou eenmaal niet de bedoeling dat we een encyclopedie gaan afleveren. Woensdagnacht om kwart voor 3 (ja, ‘snachts!!!) waren we klaar met het doorspreken van de tekst. Daarmee zat het werk voor de onderhandelaars erop, maar moesten anderen nog aan de slag. Donderdag zijn de laatste aanpassingen gedaan en kon het naar de vormgever, en  vanochtend is het gedrukt. Over vers van de pers gesproken!

Bij GroenLinks is het een goed gebruik dat de leden mee mogen beslissen over de uiteindelijke deelname in het College. Gisterenavond is daarvoor een besloten vergadering belegd. In die vergadering heb ik namens ons onderhandelingsteam verantwoording afgelegd aan onze leden. Ik heb daarbij uitgelegd hoe het proces is gegaan, wat er in het coalitieakkoord staat, en onze kandidaat wethouder voorgesteld. Aangezien er geheimhouding is tot 17.00 vanavond (na de persconferentie), kan ik niet vertellen wat er allemaal besproken is. Wat ik wel mag zeggen is dat de leden van GroenLinks uiteindelijk unaniem akkoord zijn gegaan met onze deelname aan de coalitie!

Het akkoord wordt vrijdagmiddag 23 april om 16.00 in het stadhuis gepresenteerd en de toekomstige wethouders bekend gemaakt. Dinsdagavond wordt het stuk in de gemeenteraad besproken en worden de wethouders geïnstalleerd.

En dit weekend ga ik proberen om een beetje bij te komen van deze intensieve tijd!

Het deelnemen aan de onderhandelingen is een bijzonder proces, maar het lijkt haast wel of je buiten de ‘werkelijkheid’, de politieke realiteit staat. Even is dat onderhandelen het allerbelangrijkste.

Maar niet vanavond. Want vanavond was er een gewone commissieavond. Voor mij stond de commissie JGOSC op het programma. De laatste met Mariet Mittendorff als wethouder. Op de agenda maar één onderwerp: de vroeg- en voorschoolse educatie. Ik had een rustig avondje, want mijn collega Mohamed heeft het woord gedaan. Meteen zijn vuurdoop gehad dus.

Wat me vooral opviel vanavond is dat dit nu toch echt het begin van de nieuwe periode is. Oude gezichten miste ik om de tafel, en ondanks dat we alweer een paar weken geleden afscheid genomen hebben van elkaar, is dit het eerste tastbare moment. Maar van de andere kant ook weer leuk om al die nieuwe gezichten aan de tafel te ontmoeten en de oude bekenden die zijn gebleven opnieuw te begroeten. Iedereen zoekt zijn weg, pakt een nieuwe rol. De coaltieperiode 2010-2014 is nu echt begonnen!

Afgelopen weken zijn er intensieve gesprekken gevoerd voor de coalitieonderhandelingen. Komende week staat er nog een drukker programma op de agenda. Bijna elke dag zien we elkaar deze week, overdag, ‘savonds en in het weekend. Ik kan bijna mijn stretcher meenemen! Ik heb ieder geval op voorhand vast het grootste deel van deze week vrijgenomen van mijn werk, zodat ik al mijn aandacht bij onderhandelingen en de voorbereiding daarvan kan houden.

Er is veel te bespreken. En dat kost tijd. De gemeente moet fors bezuiningen de komende periode, dus het gaat er niet om wat we allemaal nieuw en extra willen en hoe we ervoor zorgen dat iedereen iets kan ‘binnenhalen’. Het gaat er vooral om wat er nodig is om bestaande voorzieningen in stand te houden, waar we willen intensiveren, wat we anders willen doen. En hoe dat verantwoord kan. Dat is een intensief proces. Omdat het belangrijk is dat we op voorhand zaken goed uitspreken. Omdat we in een onzekere financiële situatie zitten en niet precies weten wat er op ons af komt, maar ook niet achteraf voor grote verrassingen willen komen te staan.

Het is stil rond de onderhandelingen. Volgens de krant is de sfeer vast erg gespannen. Er zouden problemen in de relatie tussen een aantal personen zijn en daarnaast zou het CDA inhoudelijk veel beter bij het groepje passen dan GroenLinks. De oppositiepartijen zouden zich hier ernstig zorgen maken (een selectie uit het ED de afgelopen weken).

Het is altijd zoeken naar een balans, waarin de zorgvuldigheid van een proces centraal moet staan, maar we ook recht willen doen aan de informatiebehoefte die onze collega’s in de Raad hebben, en inwoners en samenwerkingspartners in de stad hebben. In zo’n proces staat het vertrouwen centraal. Het vertrouwen die de vier partijen in elkaar hebben dat het gaat lukken om overeenstemming te vinden, maar ook het vertrouwen van de mensen die op dit moment even aan de zijlijn staan.

Afgelopen vrijdag hebben we afgesproken dat we de overige partijen in de raad dit weekend zouden gaan informeren. Een aankondiging hiervan is via de mail verstuurd en er is met alle fractievoorzitters telefonisch contact geweest. Aan onze collega’s stuurden we onderstaande brief. En zo snel er weer iets nieuws te melden valt, zullen we dat weer doen!

(more…)

Op donderdag 1 april verscheen in het ED een interview met Annemiek Toonen, formateur in Eindhoven. In het artikel geeft Annemiek uitleg over hoe het formatieproces werkt. Inmiddels zijn de 4 partijen van de beoogde coalitie gestart met de gesprekken. Die zijn intensief maar het is ook erg leuk om met elkaar in gesprek te gaan over hoe iedereen kijkt naar de stad, de rol van de overheid en de inwoners. Daarbij heeft iedereen natuurlijk zijn eigen ideologische invalshoek, waar ontmoeten we elkaar? Komende week gaan we verder met onderhandelen, dan zullen we concreter ingaan op allerlei onderwerpen die spelen. Wat de uitkomst ook gaat zijn, ik vind het erg bijzonder om deel uit te mogen maken van dit proces, dat zo belangrijk is voor Eindhoven de komende jaren!

(more…)